کنگره ملی چالش های حقوقی و قضایی بیماران روانییادداشتهای روانشناسان

سلسله یادداشتهای کوتاه به مناسبت فرا رسیدن اولین کنگره ملی چالش های حقوقی و قضایی بیماران روانپزشکی (یادداشت هفتم)

اِستيگما يا اَنگ چيست؟
پروفسور مهشید فروغان؛ روان پزشک و استاد تمام دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی

در يونان و روم باستان، استيگما به علائمی گفته می شد كه بر روی بدن بردگان يا افراد خطاكار خالكوبی يا داغ می شد و نشان دهنده موقعيت اجتماعی پايين تر يا انحراف آنان از قواعد اجتماعی بود؛ همچنين اين علائم نشان می داد كه آنها حق برخورداری از برخی امتيازات اجتماعی را، كه ساير افراد از آن بهره مند هستند، ندارند و شهروند فرودست به شمار می آيند.

امروز علائمی بر بدن افراد نقش نمی شود، ولی استيگما همچنان به حيات خود ادامه می دهد. فرق استيگمای كنونی با استيگمای پيشين در آن است كه اين استيگمای نامرئی بيشتر ريشه های اجتماعی – فرهنگی دارد، نه فردی. يكی از غير عادلانه ترين اَشكال استيگما، اِعمال آن در مورد افرادی است كه ناخواسته به بيماری مبتلا شده اند (برای مثال، سل، سرطان، ايدز، اختلال روانی و …). در اين موارد، جامعه به گونه ای رفتار می كند كه گويی اين افراد عناصری نامطلوب، شرم آور يا غيرعادی هستند و زمينه ای را فراهم می آورد كه به حاشيه رانده شوند.

در اينجا ديگر اِشكال در درون افراد اَنگ خورده نيست، بلكه در اجتماعِ اَنگ زننده است.

چنين اجتماعی نيازمند اصلاح ديدگاه و رفتار خود با افراد و گروههای اَنگ خورده است، نيازمند بازنگری در چارچوب های ارزشی و نهادهای اجتماعی خود است. هر چند ترديدی نيست كه تنها فرايندی برنامه ريزی شده، طولانی و پيچيده می تواند منجر به تغييرات ذكر شده فوق شود، اما آغاز هرچه سريعتر چنين فرايندی، اجتماعی سالم تر را برايمان به ارمغان خواهد داشت. اجتماعی كه همه افراد در آن می توانند با كمترين فشار روانی حداكثر توان بالقوه خود را محقق سازند.

یادداشت کوتاه پروفسور مهشید فروغان؛ روان پزشک و استاد تمام دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی؛ به مناسبت فرا رسیدن اولین کنگره ملی چالش های حقوقی و قضایی بیماران روانپزشکی (یادداشت هفتم)

تیم مدیریت داخلی وبسایت

با مجله اینترنتی مددکاری اجتماعی، جدیدترین مقالات و پژوهش های مددکاری اجتماعی، تاب آوری و کوچینگ را بطور رایگان دریافت نمایید. www.socialwork2015.ir

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا