آسیب های فضای مجازییادداشتهای مددکاران

لزوم آموزش همگانی سواد رسانه‌ای

یادداشت اختصاصیِ یک مددکار اجتماعی پیرامون ضرورت آموزش فراگیرِ سواد رسانه ای، مختصِ کاربران شبکه های اجتماعی

طبیعت زندگی و هویت فردی و اجتماعی، مبتنی بر ارتباطات است. بدون ارتباط با خود و یا دیگری زندگی امکان‌پذیر نیست. امروزه در جهان با گسترش روز افزون دسترسی به اینترنت و شبکه های مجازی ارتباطات بین انسانها گسترش یافته است و خواه ناخواه، فضای مجازی جزء جدایی ناپذیر زندگی شهروندان در همه جوامع شده است و هر چه زمان می‌گذرد، حضور در این فضا جدی تر و گسترده تر می‌شود؛ به گونه ای که اکنون در برخی از کشورها دسترسی به این فضا جزء حقوق اولیه شهروندان تعریف شده است و سازمانهای جهانی کوشش خود را برای فراگیر کردن این حق آغاز کرده اند.

امروزه، گوشی‌های هوشمند به دلیل کاربرد در کسب اطلاعات جديد، سرگرمی و تفريح، تعامل با ديگران و خودابرازی به عنصری اساسی در زندگی تحصیلی، شغلی، اجتماعی افراد جامعه تبدیل شده است.

اما آنچه باعث نگرانی کارشناسان و صاحب نظران حیطه سلامت روانشناختی و اجتماعی شده است حفظ حریم شخصی، صیانت از خانواده‌ها و در امان ماندن فرد از آسیب های شبکه های مجازی است.

در کشور ما مانند بسیاری از کشورها، افراد بدون دریافت آموزش و تنها با خرید یک وسیله الکترونیکی (گوشی همراه، تبلت، کامپیوتر) و تهیه بسته اینترنتی اقدام به عضویت در شبکه های مجازی می‌کنند.

کاربران اینترنت و شبکه های مجازی ممکن است به‌ دلیل عدم آشنايی با اهداف، کارکرد شبکه های مجازی و عدم رعایت اصول اخلاقی در این شبکه ها با پیامدهای منفیِ روانشناختی و اجتماعی مانند آزار رساندن به خود و دیگران، کاهش انگیزه، ناسازگاری اجتماعی، کاهش عملکرد تحصیلی و شغلی، کاهش رضایت از زندگی، افکار خودکشی، کاهش خودکارآمدی، خودپنداره منفی، تضعیف بنیان خانواده و احساس تنهایی روبرو شوند.

این فضا به طور جدی بر سبک زندگی، اخلاقیات، حریم خصوصی و … افراد در جامعه تأثیرات مثبت و منفی به جا گذاشته است.

نتایج مشاهدات میدانی و پژوهشها نشان دهنده این است که بسیاری از آسیب‌های و اثرات منفیِ شبکه های مجازی به علت ضعف سواد مصرف این رسانه ها و عدم دریافت آموزش سواد رسانه ای است.

در همین راستا دولت موظف است با هدف ارتقاء سواد رسانه ای افراد جامعه و با استفاده از پتانسیل سازمانهای مردم نهاد و صاحب نظران نسبت به تعریف بسته های آموزشی سواد رسانه ای متناسب با هر قشر جامعه و آموزش همگانی، رایگان و در دسترس عموم این بسته های سواد رسانه ای گامی موثر در جهت پیشگیری و مدیریت آسیبهای فضای مجازی بردارد.

یادداشت اختصاصی از پروانه خفتان؛ کارشناس ارشد مددکاری اجتماعی و عضو شورای نویسندگان مجموعه رسانه های تخصصی مددکاری اجتماعی ایرانیان

تیم مدیریت داخلی وبسایت

با مجله اینترنتی مددکاری اجتماعی، جدیدترین مقالات و پژوهش های مددکاری اجتماعی، تاب آوری و کوچینگ را بطور رایگان دریافت نمایید. www.socialwork2015.ir

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا